از راست: احمدضیاء امانیار گزارشگر رادیو بیگم، اسلامگل توتاخیل معاون رادیو جوانان و احمد نوید اصغری و مشتاق احمد حلیمی کارمندان شرکت تولید محتوای رسانهای پیکسل
۹ اسد ۱۴۰۴
کابل — اسلامگل توتاخیل معاون رادیو جوانان و احمدضیاء امانیار گزارشگر رادیو بیگم که شش ماه پیش زندانی شده بودند و احمد نوید اصغری و مشتاق احمد حلیمی، کارمندان شرکت تولید محتوای رسانهای پیکسل در کابل پس از دو هفته از زندان آزاد شدند. مرکز خبرنگاران افغانستان با استقبال از آزادی این خبرنگاران و فعالان رسانهای، تصریح میکند که آزادی آنان نباید از همان ابتدا سلب میشد.
یک منبع در کابل که خواست نامش فاش نشود، به مرکز خبرنگاران افغانستان گفت که اسلامگل توتاخیل، معاون رادیو جوانان و احمدضیاء امانیار، گزارشگر و ویراستار ویدئویی رادیو بیگم بعد از بازداشت میانه ماه دلو ۱۴۰۳ توسط محکمه ابتدایی کابل به جرم تبلیغات علیه اداره حاکم به شش ماه زندان محکوم شده بودند که این حکم در محکمه استیناف نیز تأیید شده بود. وی بدون ارائه جزئیات بیشتر، گفت که این دو خبرنگار روز گذشته آزاد شدند. توتاخیل تمام دوره شش ماهه محکومیتاش را در ریاست ۴۰ استخبارات و امانیار حدود ۴ ماه را در ریاست ۴۰ استخبارات و ۲ ماه در زندان پلچرخی سپری کرده است.
دفتر رادیو بیگم در روز ۱۶ دلو ۱۴۰۳ توسط کارمندان ریاست استخبارات در همکاری مستقیم وزارت اطلاعات و فرهنگ اداره حاکم بسته شد. وزارت اطلاعات و فرهنگ نیز اعلام کرده بود که رادیو بیگم افزون بر «تخلفات متعدد»، برای یک تلویزیون مستقر در خارج از کشور، محتوای رسانهای و برنامه تولید میکرد و دفتر این رسانه به دلیل «نقض سیاست» و «سوءاستفاده» از جواز کار، بسته شده است.
در همان روز، دفتر رادیو جوانان که در یک ساختمان مشترک با رادیو بیگم در منطقه وزیر اکبرخان کابل فعالیت داشت، بسته شد و مأمورین ریاست استخبارات اداره حاکم پس از بازجویی از کارمندان، کامپیوترها، هارد دیسکها، اسناد موجود را ضبط کردند و یک خبرنگار رادیو بیگم و یک خبرنگار رادیو جوانان را بازداشت کردند. دفاتر رادیو بیگم و رادیو جوانان پس از ۴۰ روز، اجازه بازگشایی یافت، اما این دو خبرنگار در زندان ماندند.
یک خبرنگار در کابل که این رویداد را از نزدیک پیگیری کرده است، گفت که هویت این دو خبرنگار و موضوع محاکمه آنان، بنا بر ملاحظات امنیتی خانوادههایشان، علنی نشده است. این خبرنگار گفت که اسدالله یوسفزی مدیر مسؤل سابق رادیوهای جوانان و بیگم که در زمان بروز این رویداد مسؤلیت این دو رسانه را به عهده داشت نیز تحت تعقیب قرار بود و در اکنون از محل بود و باش او خبری در دست نیست.
رادیو بیگم و رادیو جوانان دو رسانه آزاد و خصوصی هستند که مالک آنها یک نفر است. رادیو بیگم در تاریخ ۱۸ حوت ۱۳۹۹ برابر با هشت مارچ ۲۰۲۱ — روز جهانی زن — و پنج ماه قبل از بازگشت دوباره طالبان به قدرت، در کابل تأسیس شد. رادیو جوانان در سال ۱۳۹۰ تاسیس شده است و هدف آن را افزایش آگاهی مدنی و ترویج گفتگو میان مردم و فرهنگها اعلام کرده است.
در یک رویداد دیگر، یک منبع آگاه در کابل به مرکز خبرنگاران افغانستان گفت که احمد نوید اصغری، مدیر مسؤول شرکت تولید محتوای رسانهای پیکسل در کابل، و مشتاق احمد حلیمی، کارمند آن، که در تاریخ ۲۴ سرطان سال جاری در یک اقدام مشترک استخبارات و اداره امر به معروف بازداشت شده بودند، روز گذشته آزاد شدند.
در روز ۴ اسد، وزارت امر به معروف و نهی از منکر، ویدئوی «اعتراف» احمد نوید اصغری را منتشر کرد و اعلام کرد او و همکارش به اتهام ترویج فرهنگ غربی، از طریق ترجمه و دوبله سریالها و همکاری با رسانههای «مغرض» خارجی، بازداشت شدهاند.
تا کنون، مقامهای اداره حاکم درباره آزادی خبرنگاران رادیوهای جوانان و بیگم و همچنین چگونگی و شرایط آزادی کارمندان پیکسل، سرنوشت این دفتر و تجهیزات ضبطشده آن، ابراز نظر نکردهاند.
مرکز خبرنگاران افغانستان ضمن استقبال از آزادی خبرنگاران رادیو جوانان و رادیو بیگم و همچنین کارمندان شرکت تولید محتوای رسانهای پیکسل، تصریح میکند که بازداشت آنان خلاف قانون رسانههای همگانی کشور بوده است و آزادیشان نباید سلب میشد.
مرکز خبرنگاران افغانستان از اداره حاکم میخواهد ضمن احترام به حقوق بنیادی خبرنگاران و دستاندرکاران امور رسانهای، هر چه زودتر، خبرنگاران، دیگر خبرنگاران و کارمندان رسانهای زندانی را آزاد کند و اجازه دهد آنان آزادانه از حقوق خود طبق قانون رسانههای کشور بهرهمند شوند و بتوانند بدون تهدید، فشار و ترس از بازداشت، کار کنند.
بر پایه دادههای ثبتشده در ردیاب آزادی رسانههای این مرکز، با احتساب بازداشتهای اخیر، دستکم ۱۱ خبرنگار و کارمند رسانهای در افغانستان در بازداشت به سر میبرند و یا در حال گذراندن محکومیت زندان هستند.